پیگمنت یا رنگدانه مواد جامد تزئيني هستند که  با استفاده از جذب  طول موج  انتخابی می‌تواند رنگ نوری انتقالی یا  انعکاسی  را تغییر دهند. این فرایند با فرآیندهای دیگر همانند  فسفورسانس، فلورسنس و دیگر  مواد مشابه که در آن‌ها یک ماده از خود نور منتشر می‌کند، متفاوت می باشد.

از موارد مورد استفاده یپیگمنت می توان به موارد ذیل اشاره کرد:

پیگمنت به دلیل داشتن رنگ سفید و سایر رنگ  در رنگ بخشیدن به رنگ ، پلاستیک، جوهر، پارچه ، لاک ها، رنگ های روغنی، ورنی ها، رنگ های سلولزی، مواد غذایی و …
ثبات و دوام رنگ از جمله ویژگی های منحصر به فرد یک پیگمنت است که در صنعت و هنر بسیار کاربرد دارد.

پیگمنت ها به دو قسم تقسیم میشوند:
۱- معدنی
۲- آلی

۱-معدنی: رنگدانه های پیگمنت معدنی از قسمت پوسته ی زمین به دست می آید  و از لحاظ اندازه دسته بندی می شوند.

۲-آلی: امروزه روز رنگدانه ی آلی بیشتر از رنگدانه های معدنی می باشد و اکثریت این رنگدانه ها مواد شیمایی هستند که بروی هیدروکسید آلومینیوم رسوب داده اند. رنگدانه های آلی مورد استفاده در صنعت همگی سنتزی هستند ودر طبیعت یافت نمی شوند.

پیگمنت سفید یک پیگمنت معدنی طبیعی است ، پیگمنت  رنگی معدنی مثل اکسید زرد آهن اکسید سیاه آهن اکسید قرمز آهن ؛ پیگمنت رنگی معدنی مصنوعی مثل سرب قرمز اکسید مس و کرم سبز پیگمنت فلزی معدنی مصنوعی مثل پودر آلومینوم برنز و روی.

ویژگی هایی که در انتخاب پیگمنت باید به آن توجه کرد:

۱-ساختر کریستالی شکل
۲-ابعاد و ذرات و توزیع آن
۳-مقاومت در برابر حرارت
۴- ضریب شکستگی
۵-شکل ذرات
۶-مقاومت در برابر حرارت
۷-ضریب شکست
و سایر موارد مهم اشاره کرد.

 

 

مقايسه خواص رنگدانه‌هاي آلي و معدني

خاصيت مرجع دلايل
درخشندگي و روشني آلي جالب ترين و روشن ترين رنگها را فقط با رنگدانه‌هاي آلي مي‌توان به دست آورد.
رنگهاي سفيد و سياه معدني خالص‌ترين رنگدانه سفيد ، دي‌اکسيد تيتانيوم ، براق ترين و سياه ترين آنها کربن مي باشد. جزء رنگهاي معدني طبقه‌بندي مي‌شود. رنگدانه‌هاي سياه و سفيد آلي وجود ندارد.
غير نفوذ کننده معدني ترکيبات معدني حلاليت ناچيزي در حلالهاي آلي دارند.
مقاومت نوري معدني پيوندهاي ظرفيتي در ترکيبات معدني در مقابلuv پايدارتر از پيوندهاي ظرفيتي ترکيبات آلي هستند.
پايداري حرارتي معدني ترکيبات آلي اندکي در دماي C ° ۳۰۰ يا بالاتر پايدارهستند اغلب در دماهاي پايين تجزيه شده يا ذوب مي‌شوند.
عمل ضد خورندگي معدني تمام رنگدانه‌هاي ضد خورنده معدني هستند.

 

 

 

خواص فیزیکی

پیگمنت ها رنگ خودشان را ایجاد میکنند این به این معنی ست که پیگمنت سبز رنگ سبز را منتشر میکند و  به این دلیل است که پیگمنت ها به طور انتخابی طول موج مشخصی از نور مرئی را جذب  و منتشر میکند.

سرگذشت پیگمنت

در دوران قبل از تاریخ از پیگمنت ها معدنی قرمز مانند اخرایی و اکسید آهن به عنوان مواد رنکدار استفاده می کردند.
دانشمندان و باستان شناسنان کشف کردند که انسان های اولیه برای اهداف زیبایی همچون نقاشی روی بدن از پیگمنت استفاده می کردند.
قبل از انقلاب صنعتی محمدودهی رنگی موجود برای مصارف تزئینی و هنر بسیار محدود بود و بیشتر از رنگدانه های معدنی و زمینی و بیولوژیکی استفاده میکردند.معمولا بدست آوردن پیگمنت های بیولوژیکی کاری دشوار بود وجزئیات ساخت آن محرمانه برای سازندگان باقی می ماند.رنگ “ارغوانی صوری” پیگمنتی است که از مخاط گونه ایی صدف بدست می آید و تولید این رنگ در سال ۱۲۰۰ توسط فینیقی ها و در زمینه  رنگزی پارچه مورد استفاده قرار می گرفت . پس از آن توسط رومیان و یونانیان تا سال ۱۴۳۵ با سقوط قسطنطنیه ادامه داشت. تولید این رنگ دانه سخت و پیچیده و دشوار و گران بوده استفاده از این رنگ نماد ثروت و قدرت بوده است.

برای بدست آوردنرنگ آبی بسیار تیره وغنی از رنگ استفاده از سنگ نیمه قیمتی لاجورد بود تا رنگدانه ­ی سرمه ای بدست آورد و منابع دستیابی به لاجورد دور ازدسترس بود.

پیگمنت های سفید:

­مواد معدنی فلزات سرب روی تیتانیوم میباشند و وقتی کاملا سفید به نظر خواهد رسید که تمامی طول موج های قابل دید تابش برخود را منعکس می کند از بین پیگمنت های سفید فقظ اکسید روی و کربنات بازی سرب هستند که خصلت واکنش پذیری با اشید های موجود در بعضی ار رزین ها دارد و بقیه پنگمنت های سفید بی اثر هستند.


تالک یا سيليکات منيزيم
:

مصرف بیشتر در رنگ رویه است و خنثی در برایر اسید و باز است ؛ در رزین ها به سادگی خیس شده نیازی به آسیاب نیست و فرمول شیمایی آن  Mg3Si4O10(OH)2 می باشد. این کانی را میتوان در آمریکا، غرب اروپا در کوه های آلپ بخصوص ایتالیا و در آسیا در محل هایی که پوسته ی زمین دچار شکستگی شده است همانند هیمالیا،هند و نپال و.. پیدا کرد.
از کاربرد آن میتوان به صنایع کاغذ سازی، صنایع کائوچو، صنایع سرامیک، روغن سر، تولید کابل برق، صنلیع غذایی، پلاستیک سازی، مواد چرب و روان کننده، کاربردهای دارویی و لوازم آرایشی و بهداشتی و… اشاره کرد.



سيليکات آلومينوم یا کائولين يا خاک چيني:

این کانی یا پیگمنت دارای خصلت مرطوب پذیری میباشد و به این دلیل با آب در ساخت رنگ های پلاستیک و امولسیونی جهت ایجاد برس خوری و یکنواختی و افزایش در برابر آب از لحاظ شیمیایی نیز خنثی می باشد. فرمول شیمایی این پیگمنت Al2SiO5  میباشد موارد مصرف خاک چینی را میتوان:۱- صنعت رنگ و پوشش ۲- صنعت تایر ۳- صنعت ریخته گری ۴-صنعت سموم و کود شیمایی ۵-صنعت لوله PVC ومستربچ ۶-صنعت کاغذسازی ۷-صنعت نساجی و… نام برد.

دي اکسيد تيتانيم:

در دو نوع روتایل و آناتاز وجود دارد نوع اول ۲۰ الی ۳۰ درصد قدرت پوشش بیشتری نسبت به نوع دوم دارد دارد و فرمول شیمایی آن TiO2 می باشد.( در مورد تیتان میتوانید به مقاله ی تیتانیوم دی اکسید چیست مراجعه کنید)

و سایر پیگمنت ها مانند: اکستندرها، کربنات کلسيم، سولفات باريم و… اشاره کرد.

<دیدگاه خودتون رو درباره این پست بنویسید و به ما در بهبود یافتن مطالب کمک کنید>

“برای تهیه ی تیتان و پیگمنت ها با شماره های زیر تماس بگیرید:

متحملیان
۰۲۱-۸۸۱۰۴۶۰۰
۰۹۱۲۵۳۷۴۳۹۷
حسن پور
۰۹۰۳۵۸۸۰۹۷۰” 

پیگمنت چیست؟

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

تماس با ما